» Nhập khẩu than cốc dầu mỏ (petcoke) của ngành xi măng Ấn Độ được dự báo giảm mạnh trong năm 2026 khi giá nhiên liệu nhập khẩu tăng cao và nguồn cung từ Trung Đông gặp gián đoạn, buộc nhiều nhà sản xuất chuyển sang sử dụng than nhiệt nhập khẩu nhằm duy trì hiệu quả chi phí.
Biến động giá năng lượng và rủi ro địa chính trị tại Trung Đông đang tạo áp lực lớn lên thị trường nhiên liệu của ngành xi măng Ấn Độ, khiến nhu cầu nhập khẩu than cốc dầu mỏ suy giảm mạnh và thúc đẩy các doanh nghiệp chuyển hướng sang than nhiệt có giá cạnh tranh hơn.
Theo các nguồn tin, lượng than cốc dầu mỏ nhập khẩu của các nhà máy xi măng tại Ấn Độ trong năm 2026 có thể chỉ còn khoảng 6 triệu tấn, giảm mạnh so với mức hơn 10 triệu tấn của các năm gần đây. Riêng trong quý I/2026, lượng nhập khẩu chỉ đạt khoảng 707.000 tấn, thấp hơn đáng kể so với mức 2,47 triệu tấn cùng kỳ năm trước.
Một trong những nguyên nhân chính đến từ chênh lệch giá ngày càng lớn giữa than cốc dầu mỏ và than nhiệt nhập khẩu. Than nhiệt NAPP có nhiệt trị cao từ Mỹ hiện được chào bán quanh mức giữa 130 USD/tấn giao tới bờ Tây Ấn Độ, trong khi than cốc dầu mỏ hàm lượng lưu huỳnh cao của Mỹ được chào ở mức khoảng 150 USD/tấn.
Khoảng cách giá này càng trở nên đáng chú ý khi Ấn Độ áp dụng mức thuế nhập khẩu thấp hơn đối với than nhiệt. Than NAPP hiện chịu thuế khoảng 2,75%, trong khi thuế đối với than cốc dầu mỏ ở mức khoảng 11%, khiến nhiều nhà sản xuất xi măng chuyển sang ưu tiên sử dụng than nhiệt để giảm chi phí nhiên liệu.
Xu hướng thay đổi cơ cấu nhiên liệu đã xuất hiện rõ tại các doanh nghiệp xi măng lớn. UltraTech Cement cho biết tỷ trọng sử dụng than cốc dầu mỏ trong hỗn hợp nhiên liệu của doanh nghiệp đã giảm từ 54% xuống còn 41% trong quý đầu năm. Tương tự, Nuvoco Vistas cũng giảm tỷ lệ sử dụng loại nhiên liệu này từ 52% xuống còn 37%.
Bên cạnh áp lực giá, nguồn cung than cốc dầu mỏ từ Trung Đông cũng bị ảnh hưởng bởi căng thẳng địa chính trị trong khu vực. Hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz gặp nhiều rủi ro an ninh khiến một số chủ tàu hạn chế đưa tàu vào khu vực này, làm gián đoạn xuất khẩu từ các nhà máy lọc dầu lớn tại Saudi Arabia.
Nguồn cung từ nhà máy lọc dầu Satorp tại Jubail đã bị ngưng từ tháng 3 do khó khăn vận chuyển qua vùng Vịnh. Trong khi đó, nhà máy Yasref tại Yanbu vẫn duy trì xuất khẩu nhưng công suất hoạt động giảm khiến sản lượng than cốc dầu mỏ đưa ra thị trường thấp hơn trước.
Diễn biến tỷ giá cũng làm gia tăng áp lực chi phí đối với các nhà nhập khẩu Ấn Độ. Đồng Rupee liên tục suy yếu so với USD trong các tháng gần đây khiến giá nhiên liệu nhập khẩu trở nên đắt đỏ hơn khi quy đổi sang nội tệ.
Một số nhà sản xuất xi măng của Ấn Độ cho biết đã cắt giảm đáng kể kế hoạch mua than cốc dầu mỏ trong năm nay do hiệu quả kinh tế không còn hấp dẫn như trước. Có doanh nghiệp mới chỉ ký hợp đồng khoảng 125.000 tấn, thấp hơn nhiều so với mức nhập khẩu thường niên khoảng 600.000 tấn. Dù vậy, các nhà sản xuất xi măng nhận định, sự thay đổi hiện nay chủ yếu mang tính ngắn hạn nhằm ứng phó với biến động thị trường nhiên liệu toàn cầu. Than cốc dầu mỏ vẫn có thể được sử dụng trở lại nếu giá trở nên cạnh tranh hơn so với than nhiệt trong thời gian tới.
Cem.Info
